Standup Comedy: నలుగురిని నవ్వించడం ఒక యజ్ఞం.. కానీ అదే నవ్వు నలుగురిని ఏడిపించేలా ఉంటే అది రాక్షసానందం. నేటి సమాజంలో ‘స్టాండప్ కామెడీ’ (Standup Comedy) అనే కొత్త సంస్కృతి ఒక వికృత రూపాన్ని సంతరించుకుంటోంది. మైక్ పట్టుకుని స్టేజ్ ఎక్కితే చాలు, ఎదుటివారి ఆత్మగౌరవంతో ఆడుకోవచ్చని కొందరు కమెడియన్లు (Comedians) భ్రమపడుతున్నారు. భావ ప్రకటన స్వేచ్ఛ అనేది రాజ్యాంగం ఇచ్చిన హక్కు కావచ్చు, కానీ అది పక్కవారి వ్యక్తిగత జీవితాల్లోకి చొరబడటానికి ఇచ్చిన లైసెన్స్ కాదు. ఈ మధ్యకాలంలో కొందరు కమెడియన్లు చేస్తున్న వికృత చేష్టలు, ముఖ్యంగా రాజకీయ నాయకుల, సెలబ్రిటీల వ్యక్తిగత విషయాలను అపహాస్యం చేయడం చూస్తుంటే.. వీరు కామెడీ చేస్తున్నారా లేక క్యారెక్టర్ అస్సాసినేషన్ చేస్తున్నారా అనే అనుమానం కలుగుతోంది. హాస్యం అనేది హుందాగా ఉండాలి కానీ, అది ఒక వ్యక్తి కన్నీటికి, అవమానానికి కారణం కాకూడదు. ఈ ధోరణి ఇలాగే కొనసాగితే, సమాజంలో నైతిక విలువలనేవి ప్రశ్నార్థకంగా మారుతాయి.
హద్దులు దాటుతున్న ‘Standup Comedy’ సంస్కృతి
ఒకప్పుడు జంధ్యాల, ఈవీవీ సత్యనారాయణ వంటి మహానుభావుల సినిమాల్లోని హాస్యం కడుపుబ్బ నవ్వించేది. కానీ నేటి స్టాండప్ కమెడియన్లు (Standup Comedians) ఎంచుకుంటున్న మార్గం చాలా ప్రమాదకరంగా ఉంది. ముఖ్యంగా మునవర్ ఫారుఖీ, వీర్ దాస్ వంటి కమెడియన్లు అంతర్జాతీయ వేదికలపై భారతదేశ గౌరవాన్ని కించపరచడమే కాకుండా, దైవ ప్రార్థనలను, మతపరమైన మనోభావాలను హేళన చేస్తూ వార్తల్లో నిలిచారు. మునవర్ ఫారుఖీ హిందూ దేవుళ్లపై చేసిన అనుచిత వ్యాఖ్యలు దేశవ్యాప్తంగా నిరసనలకు దారితీశాయి. జైలుకు వెళ్లాల్సి వచ్చినా వారిలో మార్పు రాకపోవడం శోచనీయం. అలాగే, వీర్ దాస్ అమెరికాలోని కెన్నెడీ సెంటర్‌లో “టూ ఇండియాస్” అంటూ చేసిన ప్రసంగం, దేశాన్ని విదేశీయుల ముందు తక్కువ చేసి చూపించడమే. ఇది కామెడీ కాదు, మేధోపరమైన ఉగ్రవాదం. ఇలాంటి చర్యల వల్లనే అభిమానులు, సామాన్య ప్రజలు ఆగ్రహానికి లోనవుతున్నారు.
రాజకీయ నేతలపై వికృత విన్యాసాలు
ఇటీవల తెలుగునాట కొందరు స్టాండప్ కమెడియన్లు వాక్ స్వాతంత్ర్యం పేరుతో రాజకీయ ఎజెండాలను భుజానికెత్తుకుని జుగుప్సాకరమైన వ్యాఖ్యలు చేస్తున్నారు. ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు (Chandrababu), మంత్రి నారా లోకేశ్‌ (Nara Lokesh) ల ఆహార్యం, శారీరక ఆకృతిపై (Body Shaming) అసభ్య పదజాలంతో విరుచుకుపడుతున్నారు. కేవలం రాజకీయ వ్యతిరేకతను వ్యక్తిగత ద్వేషంగా మార్చి, వారి కుటుంబ సభ్యులపై కూడా బురద జల్లడం ఏ రకమైన హాస్యమో? ఇక ఉప ముఖ్యమంత్రి పవన్ కల్యాణ్ (Pawan Kalyan) వ్యక్తిగత జీవితం, ఆయన మూడు వివాహాల గురించి సోషల్ మీడియాలో కామెడీ పేరిట జరుగుతున్న దాడి అత్యంత హేయమైనది. ఇదే కోవలో మెగా ఫ్యామిలీకి చెందిన నీహారిక కొణిదెల (Niharika Konidela) విడాకుల అంశాన్ని సాకుగా తీసుకుని, ఆమె ఆత్మగౌరవాన్ని దెబ్బతీసేలా ప్రవర్తిస్తున్నారు. ఈ పరిణామాల నేపథ్యంలో ఆయా నేతల, సెలబ్రిటీల అభిమానులు తీవ్రంగా స్పందిస్తున్నారు. సోషల్ మీడియాలో వారిని ఎండగట్టడమే కాకుండా, పోలీసులకు ఫిర్యాదు చేయడం, వారి షోలను బహిష్కరించడం వంటి చర్యలతో బుద్ధి చెబుతున్నారు. విమర్శ అనేది విధానపరంగా ఉండాలి తప్ప, ఒకరి వ్యక్తిత్వాన్ని చంపేలా ఉండకూడదని అభిమానులు ఘాటుగా హెచ్చరిస్తున్నారు.
వ్యక్తిగత జీవితాలపై దాడి
సెలబ్రిటీలు అంటే కేవలం తెరపై కనిపించే బొమ్మలు కాదు, వారికి కూడా కుటుంబం, భావోద్వేగాలు ఉంటాయన్న కనీస ఇంగితాన్ని కొందరు కమెడియన్లు మర్చిపోతున్నారు. తెలుగు రాష్ట్రాల్లో కూడా ఈ జాడ్యం పెరుగుతోంది. జబర్దస్త్ వంటి షోల ద్వారా గుర్తింపు తెచ్చుకున్న కొందరు నటులు, సోషల్ మీడియాలో సెన్సేషన్ కోసం సినిమా స్టార్ల వ్యక్తిగత విడాకుల గురించి, వారి పిల్లల గురించి అసభ్యకరమైన జోకులు వేస్తున్నారు. ఒకరి వైవాహిక జీవితంలోని వైఫల్యాలను కామెడీకి వస్తువుగా మార్చుకోవడం ఎంతవరకు సమంజసం? రాజకీయ నాయకుల విధానాలను విమర్శించడం ప్రజాస్వామ్యం లక్షణం, కానీ వారి శారీరక ఆకృతిని, కుటుంబ నేపథ్యాన్ని కించపరచడం నీచాతి నీచం. నాయకుల అభిమానులు ఆగ్రహిస్తున్నారంటే, అది వారి పిచ్చితనం కాదు.. తాము ఆరాధించే వ్యక్తులపై జరుగుతున్న అరాచకానికి వారు చెబుతున్న సమాధానం.
అదుపు తప్పితే అగ్నిపర్వతమే!
కామెడీ (Comedy) పేరుతో చిల్లర చేష్టలు చేసే వారికి ఈ మధ్యకాలంలో సోషల్ మీడియా వేదికగా నెటిజన్లు గట్టిగానే బుద్ధి చెబుతున్నారు. ఒక ప్రముఖ కమెడియన్ (Comedian) ఒక స్టార్ హీరో భార్యపై అనుచిత వ్యాఖ్యలు చేసినప్పుడు, ఆ హీరో అభిమానులు ఐక్యంగా అతడి షోలను అడ్డుకోవడం, సోషల్ మీడియాలో అతడి తప్పుడు ప్రవర్తనను ఎండగట్టడం చూశాం. చట్టం తన పని తాను చేయడానికి సమయం పట్టవచ్చు కానీ, ప్రజాతీర్పు తక్షణమే ఉంటుంది. షోల నిర్వాహకులు కూడా రేటింగుల కోసం ఇలాంటి అసభ్యతను ప్రోత్సహించడం ఆపివేయాలి. తమకు నచ్చిన నాయకుడిని లేదా నటుడిని దారుణంగా కించపరుస్తుంటే ఏ అభిమాని కూడా చూస్తూ ఊరుకోడు. ఆ ఆగ్రహం ఒక్కోసారి దాడులకు కూడా దారితీస్తోంది, ఇది మంచిది కాకపోయినా, దానికి పునాది వేస్తున్నది మాత్రం ఈ అహంకారపూరిత కమెడియన్లే.
వాక్ స్వాతంత్ర్యం – ఒక ముసుగు మాత్రమేనా?
ఎప్పుడు ఏ తప్పు చేసినా వెంటనే వీరు వాడే అస్త్రం ‘వాక్ స్వాతంత్ర్యం’. రాజ్యాంగంలోని 19(1)(ఎ) అధికరణం స్వేచ్ఛను ఇస్తుంది, కానీ అదే రాజ్యాంగంలోని 19(2) నిబంధన ఆ స్వేచ్ఛపై కొన్ని పరిమితులను కూడా విధిస్తుంది. పరువు నష్టం కలిగించేలా, శాంతిభద్రతలకు విఘాతం కలిగించేలా మాట్లాడే హక్కు ఎవరికీ లేదు. ఇతరుల పరువును బజారున పడేస్తూ, దానిని కామెడీ అని పేరు పెట్టడం మేధో వైకల్యం. నిజమైన హాస్యం అనేది బుల్లీయింగ్ (వేధింపులు) లా ఉండకూడదు. ఎదుటివారిని చిన్నబుచ్చి నవ్వించడం అనేది అత్యంత తక్కువ స్థాయి ప్రవర్తన. నేడు మైక్ ముందు మాట్లాడుతున్న ప్రతి ఒక్కరూ తాము ఏం మాట్లాడుతున్నామో, దాని పరిణామాలు ఎలా ఉంటాయో ఆలోచించుకోవాలి. లేదంటే ప్రజలు వేసే శిక్ష చాలా కఠినంగా ఉంటుంది.
ఇది కూడా చదవండి: Andhra’s Gold Mine: ఆంధ్రాలో బంగారు కొండ.. తవ్వుకుందామా?
ఆస్కార్ వేదికపై గుణపాఠం
ఇది కేవలం భారతదేశానికే పరిమితం కాలేదు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ ధోరణి కనిపిస్తోంది. ఆస్కార్ వేదికపై క్రిస్ రాక్ అనే కమెడియన్, విల్ స్మిత్ భార్య అనారోగ్యం గురించి (అలోపేసియా) జోక్ వేసినప్పుడు విల్ స్మిత్ వేదికపైకి వెళ్లి చెంపదెబ్బ కొట్టిన సంఘటన ప్రపంచాన్ని కుదిపేసింది. హింసను ఎవరూ సమర్థించరు, కానీ ఒకరి అనారోగ్యాన్ని హేళన చేయడం ఎంతటి మానసిక హింస? ఒక మహిళ ఆత్మగౌరవాన్ని దెబ్బతీసేలా జోక్ వేయడం స్వేచ్ఛ ఎలా అవుతుంది? ఈ సంఘటన తర్వాత ప్రపంచవ్యాప్తంగా కామెడీలోని హద్దులపై పెద్ద చర్చ మొదలైంది. సెలబ్రిటీలైనా, సామాన్యులైనా వారి వ్యక్తిగత లోపాలను వెక్కిరించడం హాస్యం కాదు, అది ఒక రకమైన శాడిజం.
బాధ్యతాయుతమైన హాస్యం ఎక్కడ?
కామెడీ షోల నిర్వాహకులు, డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫామ్‌లు (Netflix, Amazon Prime, YouTube) కంటెంట్ విషయంలో కఠినమైన నిబంధనలు పాటించాలి. కేవలం వ్యూస్ కోసం, సబ్‌స్క్రిప్షన్ల కోసం అసభ్యతను, అమానవీయతను అమ్మకానికి పెట్టకూడదు. కమెడియన్లకు శిక్షణ ఇచ్చేటప్పుడు కూడా ‘ఎథిక్స్’ (నైతిక విలువలు) నేర్పించాల్సిన అవసరం ఉంది. రాజకీయ విమర్శలు చేయండి, కానీ రాజ్యాంగబద్ధమైన పదజాలంతో చేయండి. సినిమా స్టార్ల నటనను విమర్శించండి, కానీ వారి వ్యక్తిగత బంధాలను కాదు. సమాజంలో ఒక మార్పు రావాలంటే, శ్రుతి మించిన ప్రతి ఒక్కరిని చట్టపరంగా మరియు సామాజికంగా బహిష్కరించాలి. అప్పుడే ఈ ‘కామెడీ మాఫియా’ అదుపులోకి వస్తుంది.
మార్పు తప్పనిసరి!
హాస్యం (Comedy) అనేది ఒక ఔషధం కావాలి కానీ, ఒకరి గుండెల్లో గుచ్చుకునే బాణం కాకూడదు. కమెడియన్లు తమను తాము మేధావులుగా భావించుకోవడం మానేసి, సామాజిక బాధ్యతను అలవర్చుకోవాలి. వ్యక్తిగత విషయాల్లోకి చొరబడే అధికారం ఎవరికీ లేదు. “నీ స్వేచ్ఛ నా ముక్కు మొదలయ్యే చోట ముగుస్తుంది” అన్న సామెతను ప్రతి కమెడియన్ గుర్తుంచుకోవాలి. భావప్రకటన స్వేచ్ఛ పేరుతో అరాచకం సృష్టిస్తాం అంటే, ప్రజలు ఇచ్చే గట్టి సమాధానం తట్టుకోవడం ఎవరి తరమూ కాదు. విలువలతో కూడిన హాస్యాన్ని ఆస్వాదిద్దాం.. వికృత చేష్టలను తిప్పికొడదాం. కామెడీ గౌరవప్రదంగా ఉన్నప్పుడే దానికి సార్థకత లభిస్తుంది. లేదంటే అది కేవలం ఒక చిల్లర ప్రదర్శనగానే మిగిలిపోతుంది. ఆత్మవిమర్శ చేసుకోవాల్సిన సమయం కమెడియన్లకే కాదు, వారిని ప్రోత్సహిస్తున్న ప్రేక్షకులకు కూడా వచ్చింది.
